( ( 2081 ) ) حافظان را گر نبينى اى عيار * اختيارت را ببين بىاختيار ن 486 5 - ك 170 28 گر نبينى : يعنى قاهر را گر نبينى اثرش را ببين . و مراد به عيار آنست كه تو عيار خالص از جهان و جهانيانى . ( ( 2089 ) ) كور را پرهيز نبود از قذر * چشم باشد اصل پرهيز و حذر ن 486 14 - ك 170 33 قذر : نجاست . ( ( 2091 ) ) كور ظاهر در نجاسهء ظاهرست * كور باطن در نجاسات سِرست ن 486 16 - ك 170 35 نجاسات سِر است : نجاسات باطنه و سرّيه ، بر وفق نجاسات ظاهره ، دَه است . هشت از آنها مقابل اجزاء اربعهء عدالت است : شره و خمود مقابل عفّت ، و تقتير و تبذير مقابل سخاوت ، و جبن و تهوّر مقابل شجاعت ، و جربزه و بلاهت مقابل حكمت ، و دو تاى ديگر : جهل مركب و جهل بسيط . ( ( 2095 ) ) ظاهر كافر ملوّث نيست زين * آن نجاست هست در اخلاق و دين ن 486 20 - ك 170 37 در اخلاق و دين : يعنى كافر را كه در شرع مقدس نجس دانند حكمتش آن است كه مطهر حقيقى حياتست و مردار نجس است و آب كه طاهر و مطهّر است چون صورت حيات و رقيقهء آنست و متوقّع از انسان حيات عقليه و معرفت است و كافر اين را ندارد « وَالْعَقلُ ما عُبِدَ به الرَّحْمنُ وَاكْتُسِبَ بِه الْجَنان » ( 1 ) و از اينجاست كه خمر نَجس است چون مزيل عقل است و نيز كافر در باطن خنزير شهوت و سگ غضب است چه قوهء عقل در آن بالقوّه ماند بلكه قوّه را ضايع كرد و آن دو نجسند زيرا كه شهوت و غضب نجس معنوىاند و خنزير صورت شهوتست و كلب صورت غضب و چون شهوت نجس است مثير شهوت چون دم و منى و مَصير شهوت چون بول و غايط نجسند . زور : دروغ . ( ( 2101 ) ) امر غُضّوا غضةً ابصاركم * هم شنيدى راست ننهادى تو سم ن 487 4 - ك 171 2

--> ( 1 ) اصول كافى باب عقل . .